- Hoşgeldiniz

Gemlik Rehberi

Sitemizde Toplam 96 Firma, 22 Haber, 3 Ürün ve 10 İlan Bulunuyor.

EKLEYEN FİRMA

FİRMALARDAN HABERLER

Gemlik Tarihi

Ana Sayfa » Gemlik » Gemlik Tarihi

Güçlü savunması nedeniyle Kios şehri  ancak Miladi 1334 yılında alınabilmiştir.

Anadolu Selçuk İmparatorluğu nun son zamanlarında Bizanslılar karşısında, bir hudut muhafızı olarak tayin olunan Ertuğrul Beyden itibaren, yeni bir Türk devleti daha tarihte parlamaya başlamıştır.Selçuk Hükümdarı, Ertuğrul Bey’e fethedeceği yerlerin mülkiyetini vermiştir. Ertuğrul Gazi; bir taraftan fetihlerdeki başarıları, diğer taraftan da iç idaredeki düzeni ile kısa zamanda beyliğinin nüfus ve kudretini etrafa tanıtmıştır. Ertuğrul Beyin ölümünden sonra yerine geçen küçük oğlu Osman Bey’le beraber devletin tarihe mal olan hakiki adı meydana çıkmıştır. 1257 yılında Eskişehir’den İnegöl’e kadar bütün şehirleri Osman Bey hakimiyeti altına almış, Bizans tekfurlarının birer birer kendine bağlamıştır.

Bursa’nın arazisinin verimliliği ve ihtişamı Osman Beyin dikkatini çekmiş fakat Bizans İmparatoru ne pahasına olursa olsun bu şehri yeni kurulan Türk devletine kaptırmak istememiştir. Ordusunu yeni silahlarla takviye eden Osman Bey askerini ilk başta İznik üzerine göndermiştir. Yapılan çetin savaş sonucunda İznik’i alamayan Osman Bey geri dönmek zorunda kalmış fakat yolları üzerinde bulunan bazı kaleleri almayı başarmıştır. Her yıl biraz daha güçlenen ve hudutlarını İstanbul ve Bursa’ya doğru genişleten Osman oğulları artık Bursa’yı almaya kesin karar vermişlerdir. Selçukluların çökmesinden sonra ordunun bir kısmı Osman oğulları ordusuna katılmıştır.
Osman Bey yeni gelen ordusuyla birlikte İznik üzerine tekrar yürümüş ve bu sefer İznik’i fethetmeyi başarmıştır. Osman Bey çok yaşlandığı için Bursa’yı ölümünden evvel almak istemiş fakat şiddetli bacak ağrıları Osman Bey’in yerine oğlu Orhan Beyi bırakarak Yenişehir bölgesinde istirahata çekilmesine sebep olmuştur.(1320) Orhan Bey tahta geçer geçmez babasının son arzusunu gerçekleştirmek için hemen Bursa’yı kuşatmıştır. Fakat  aylarca süren  kuşatmaya rağmen  Bursa’nın teslim olmaması Orhan Bey’in canını sıkmıştı. Bursa teslim olmuyordu çünkü Bizans’tan çok rahat destek alıyordu.Kale; Bizans’tan yardım gördüğü için kuşatmaya karşı durabildiğinden Osman Bey İstanbul’dan gelen yardımları engellemek üzere, oğlu Orhan Bey’e kıyı taraflarının alınmasını emretmiştir. Bunun üzerine Orhan Bey en güvendiği komutanlarını yanına alarak (Akçakoca ve Kara Timurtaş)  Mudanya ve Gemlik’i kuşatmıştır. Mudanya fazla dayanamayarak  Miladi1321 ‘de teslim olmuştur.. Ancak zamanın Kios şehri yani Gemlik güçlü savunma olanakları dolayısıyla Osmanlı saldırılarına direniyordu.
Güçlü savunması nedeniyle Kios şehri  ancak Miladi 1334 yılında alınabilmiştir. Şiddetli bir hücum sonucunda kale burçları yıkılmış ve Kara Ali Bey   komutasındaki Osmanlı askerleri şehre girmiştir. . Hüdavendigar Vilayeti Salnamei Resmiyesinde Gemlik’in Osmanlılar tarafından zapt tarihi Hicri 734 yıl sonra olarak gösterilmiştir.Orhan Bey Bursa’nın boş olan semtlerine Türk aileleri yerleştirmiştir. Umurbey kasabası bir köy olarak o zamanlar kurulmuştur.  Orhan Bey zamanında Bursa ve çevresindeki  şehirler her alanda büyük inkişaf göstermiş, ticaret, ziraat ve sanayi bakımından Bursa, Bilecik, Yenişehir, İznik ve Gemlik  şehirleri için altın çağlar yaşanmaya başlamıştır. Ayrıca deniz kuvvetlerini kuvvetlendirmek amacıyla İzmit, Gemlik ve Gelibolu da tersaneler kurulmuştur.
Osmanlı devletinin denizciliğinde büyük hizmetleri görülen Gemlik” yükselme devrinde gemi yapım şehri olarak inkişaf edilmiştir. Daha sonraki yüzyıllarda Zeytinciliği, Kozacılığı ve kıymetli mermerleri ile Gemlik Osman Oğullarının en çok  ilgi gören bir şehir olmuştur. Duraklama ve gerileme dönemlerinde her alanda ve memleketin her yerinde olduğu gibi Gemlik de ihmale uğramış, tersanenin yeri bataklığa dönmüş, sarayları ve abideleri süsleyen mermerleri yok olmuştur. 1789 yılında iktidara geçen 3. Selim devriyle Türk yurdu her alanda olduğu gibi denizcilik alanında da yeni ıslahatlara kavuşmuştur. 3. Selim’in Fransa’dan getirttiği mühendisler Gemlik tersanesini yeniden inşa etmiş ve kısa bir zaman zarfında körfezde yeniden gemiler yüzmeye başlamıştır.

Orhan Gazi Gemlik yönünden gelen Rum yardımlarını önlemek üzere bu sefer Mirza’nın kardeşi Kumandan Murat’ı Gemlik yöresine uç karakol obası olarak görevlendiriyor. Komutan Murat obasını toplayarak Bursa’nın kuzeydoğusunda 40 kilometre gidiyor, şimdiki Muratoba Köyü yerinde İstanbul-Bursa İpek Yolu’nun geçtiği stratejik bölgede obasını kuruyor.
Kaymakoba, Muratoba, Mirzaoba adlı bu üç kardeş Bursa’nın fethi için canla başla çalışıyorlar. Sekiz yıl mücadeleden sonra Bursa kalesi düşüyor. 6 Nisan 1326 tarihinde Bursa fethediliyor.

Bursa’nın fethini haber alan, Mirza’nın obasında tatlı bir telaş başlamıştır. Oğullar, leventler, süvariler seferden obaya dönüyorlar. Çağlayan altındaki pınarın düzlüğünde kazanlarda keşkekler, sütlü aşlar pişiriliyor. Nineler torunlarını koca cevizin, koca çınarın, koca söğüdün dalına kurdukları salıncaklarda sallıyorlar. Tıpkı büyük nineleri Hayyime Ana’nın Domur yaylasında Koca Mızık çamın dalında torunu Osman Gazi’yi salladığı gibi, ninnilerle torunlarını uyutuyorlar. O günden bu güne genç kızlar bayramı çağlayanın düzlüğünde yapar, karşıdan oba gençleri işmar eder.
Bursa’nın fethinden sonra obalar yerleştikleri yerlerde kalarak devletlerine hizmetlerini sürdürmüşlerdir. Tımarlı sipahi olarak asker beslemişler, bulundukları topraktan elde ettikleri gelirin öşürünü padişahlarına göndermişlerdir.
Mirzaoba halkı Osmanlı padişahına akraba boydan olarak nerede Osmanlı seferi varsa oradadır. Önce Bursa Namazgah’ta namaz kılınır, padişah seferi ve sebeplerini açıklar, ordu dualarla sefere uğurlanırdı. Geride gözü yaşlı anneler, yüreği dağlı genç gelinler; büyütür çocuğunu, besler davarını. Osmanlı’nın bir ferdi olarak, padişah mülkü zenginleştimeye çabalar.. Osmanlı tarihine bakıldığında İstanbul’un fethi, Kosova, Niğbolu, Varna, Çaldıran, Mohaç, Mercidabık, Ridaniye,Yemen ve Çanakkale savaşlarında Mirzaobalı evlad-ı fatihan olmuştur.
Bursa fetihten sonra Osmanlı Devleti’nin ilk olarak büyük bir başkenti olmuştur. İmparatorluk döneminde ise kurulan Hüdavendigar vilayetinin merkezi Bursa sancağı olmuştur. Balıkesir, Afyon, Kütahya ve Bilecik illeri Hüdavendigar vilayetine dahil edilmiştir. Osmanlı döneminde Mudanya ve çevresi idari bakımdan ve askeri yönden Gemlik ilçesine beğlıdır. Mudanya o zamanlar küçük bir kasaba durumundadır. Mudanya ve çevresinde askerlik yaşı gelen gençler Gemlik askerlik şubesine gider işlemlerini yaptırırlardı. Mirzaobalı gençler padişaha akraba Kayı boyundan olduklarından, genellikle İstanbul’a gitmek üzere saray askeri yazılırlardı. Saray askeri denilince, illa ki sarayda askerlik yapılacak anlamına gelmezdi.
Mirzaobalılar Osmanlı askerliği ve saray askerliği konusunda, örnek olarak Mirzaobalı Ali Alper’den dinlediklerimin hikayesini yazmak, Osmanlı askerliği ve saray askerliği konusunda Mirzaoba tarihine halk dilinden ışık tutacaktır. Çünkü Osmanlı döneminde askerlik yaşı gelmiş her Mirzaobalı’nın ve kardeş obaların gençlerinin askerlik işlemleri ve serüvenleri yaklaşık birbirine benzemektedir.
Mirzaobalı Mehmet oğlu Ali (Alper) 1911 yılında askerlik yaşı geldiğinden Gemlik askerlik şubesi atlı posta askerlerinin getirdiği askerlik emrini alır. Günü gelince Gemlik askerlik Şubesi’ne gider, köyünü söyler, ismini yazdırır, askere gitmek üzere teslim olur. Ali Alper gibi şubeye gelen padişaha akraba boydan olan gençleri bir araya toplarlar ve vapurla İstanbul’a gönderirler. İstanbul’da saray komutanı yeni gelen askerleri talimgahta sıralar, onlara yaklaşık şöyle söylerdi: “Padişahımız hazretlerinin şeheri Dersaadet’e (İstanbul) hoş geldiniz. Siz padişahımız hazretlerinin yakınlarısınız, padişahımız hazretlerini ve mülkünü sizler koruyacaksınız. Siz burada Osmanlı askerliği hakkında kurs göreceksiniz. Padişahımız hazretlerinin kulları olarak onun Avrupa, Asya ve Afrika mülkünü öğreneceksiniz. Osmanlı askerlik sistemini öğrenecek ve talim yapacaksınız.”
Muratobalı emekli doktor Avni Domaniç; bu köyleri kuranların kardeş olmadıklarını, Kaymakoba adının da Kayı’dan geldiğini söylemiştir. Kendi köyünün halkının Domaniç taraflarından, oraya geldiğini ve soyadını da bundan dolayı aldığını vurgulamıştır.
Ancak Mirzaoba ve Kaymakoba adları Osmanlı’nın eski arşiv belgelerinde oymak adı olarak geçmektedir. Muratoba adı da; 1905’de basılmış olan ‘Karakeçili Risalesi’ adlı kitapçıkta Meram Obası olarak yazılıdır.
Adı geçen şahıs, Muratoba yakınlarındaki “Bayat” adlı köyde yaşayanların da Karakeçili olduğunu belirtiyor. Ancak bugün oralarda bu adla anılan bir köy yoktur. Burası Yeniköy olmalıdır.
Mirzaoba köyünün tarihi camisi yıkılmıştır ancak minaresi ayaktadır. Koruma altına alınmıştır

Gemlik; Bursanın bir ilçesi,Gemlik Körfezi kıyısında bulunan bu ilçe,Bursaya 30 Km.uzaklıktadır.

Orhangazi-Yalova ve Mudanya arasındadır. Gemlikin ortaçağdaki adı Kius=Ciustur.Bursa civarında kurulan en eski kent olup,kuruluşu İ.Ö.XII.yüzyılda Argonotlara kadar gider. Herodotun ünlü Tarihinde bölgemizden söz edilen tek kent budur.Gemlik,1333 yılında Kara Timurtaş Paşanın gayretiyle feth edilmiştir. Gemlik sözcügünün, Gemilik,yani gemilerin yanaştığı ve gemi üretildiği bir yer anlamından gelmiştir.1087 yılında Ebulkasım, Gemliki ele geçirip burada donanma yaptırdığı için bu adı aldığı söylenir. Ancak bu konuda çeşitli başka savlar vardır.Texier,Bursanın gömlekleri Gemlik limanından ihraç edildiği için,bu adın Gömlekten geldiğini savunur.Bilge Umar ise bu sözlüğün, Luwi dilindeki Kama=Gamasözcügünden geldiğini savunur.Kamila(Kam-İla),yaniKama Yurdunun Körfezi,Gemiliye dönüşebileceğini Savunur.Bu savın bence tek savunulacak yanının Gemlikin eski bir kent olması ve hemen hemen tüm eski kentler gibi bu kentin de adı Türklerden önceki devirde kullanılmasıdır.Nitekim Gemlik feth edildiğinde de bu adı taşıyordu.Ancak bu yakıştırmanın yani Kam İlanın fonetik yapısı Kumlaya daha çok uymaktadır.Olasılıkla kumla sözcüğü buradan gelmiştir.Çünkü bu köyler de eski köylerdir.Gemlik,Türklerin ilk tersanesidir.İnegölden gelen keresteler bu limandan İstanbula taşınmıştır.Bozburun ise Kürek için kesim alanıdır.

Kasabada Solaksubaşı Mehmet Ağa Camii,han ve hamam yaptırmıştır.(B.O.A.Cevdet Evkaf no.18718) Demirtaş Paşa da bir mescid yaptırmış.1888 yılında Gemlikte 32 cami ve mescid ile,18 kilise vardı.Ayrıca 2 tekke 9 han 565 dükkan 48 Okul 33 hamam 1 kaplıca ile 65 oda vardı.

Cuinetin 1894 yılında yayınladığı kitapta;kent merkezinde 242 müslümana karşılık 4620 rum,107 ermeni ve 178 yabancı olmak üzere toplam 5147 kişinin yaşadığını yazar.Bu tarihte Gemlik merkezde ise üç kilise varmış.Gemlik Bursadaki Yıldırım Camii ve medresesine vakıf edilmiştir.Kasabanın geliri bu vakıflara yollanırdı.İlçeye bağlı birçok köy,her yıl beş bin kürek verirmiş.Gemlik-Bursa karayolu 1856 yılında yapılmıştır.Bu yolun yapılması ile Gemlik canlanmıştır.Gemlik uzun yıllar Kiteye bağlı bir köy idi.Bu ilçede şarap mukatası varmış ki,kadı sicillerinde bu mukattanın 2 yük akçe ettiği yazılır.Bu ilçe sınırlarında XIX.Yüzyılda 650 Karakeçeli aşireti üyesi varmış.Bursa Yıllıklarına göre Gemlikteki Belediye örgütü kurulduktan sonra zaman zaman başkanlığı Rumlar almıştır.Örneğin 1886 yılında Gemlik Belediye Başkanı, Lugonidi Efendi adlı bir Rumdur.5 kişilik Belediye Meclisinde ise Todorani ve Ohannes Efendiler yer alır.İki yıl sonra Belediye Başkanlığına Mehmet Rüşti seçilmiş,Bir yıl sonra da Nuri Bey,1892 yılında Dimitrus,1895 Andiriko,1890 yılında Coci,1906 yılında Armut Yanot efendi 1908 yılında ise Andriko adlı bir Rum Başkan olmuştur.Bir yıl sonra yine Andriko adlı bir başka Rum,Belediye Başkanı olmuştur.Bu tarihte ise 5 kişilik Belediye Meclisinde Hacıoğlu Duyumidi,Hiristo Çaku,Petraki,Snodi Efendi,Papazoğlu İspro Ağa adlı azınlıklar yer alır.

1908 Yıllığına göre Gemlikte 1.077 hane vardı. Bugün Gemlikte Çarşı Alipaşa ve Demirsubaşı adı ile anılan eski bir cami vardır.Bu cami 1858 yılında kapudan Ali Paşa tarafından yenilenmiştir.Balıkpazarı(Yeni Cami) Camii ise aslında Panagia Pazariotissa Kilisesidir.Ematullah(Küçük)Camiide eski bir yapıdır.Gemlikte ayrıca;Koimesis,H.Taxiarches,Panagia Theoskepatos,Panagia Gorgoepikoss,H.Ignatios,H.Georgios tes kırizou, Christos kiliseleri ile kentin Theotokos Hodegetria,Herakleion manastırları varmış.H.Georgios Manastırı ise kentin güneyindeymiş.Armutlunun Yalova iline bağlanmasından sonra Gemlike bugün 3ü belde olan 21 köy bağlıdır.

İLÇENİN KONUMU:

Gemlik Bursanın 30 Km.kuzey batısında Marmara denizinin sakin bir kıyısında kurulmuştur.Bursa iline bağlı olan ilçe yerkürenin 29 derece 13 dakika doğu meridiyeni ile 40 derece 12 dakika kuzey pareleli üzerinde bulunur.Doğusu katırlı dağlarıyla Orhangazi arazisi,batısı marmaranın ilçeye ad olan körfezi,kuzeyi samanlı dağları ve güneyinde Bursanın dalgalı yereyi ile çevrilidir.

COĞRAFİ DURUMU:

Gemlikin üç tarafı ihtiyarlamış tek ve sıra dağlarla kuşatılmış olup batısı Marmaranın daima sakin olan mavi sularına doğru açıktır.

Kıyıdan başlayarak doğu istikametinde uzanan 3-4 km.uzunluğunda ve 2-3 km.genişliğinde olan ova Gemlikin yeğane düzlüğüdür.İznik gölünden gelen karsak deresi bu düzlüğü ikiye bölmüş vaziyettedir.Ova Karsak boğazına doğru hem derenin kıvrıntılarıyla hafif bir yükselme gösterir,hemde yavaş yavaş daralır.

Kuzeyden samanlı dağlarıyla,güneyden katırlı dağlarının batıya doğru uzantıları Gemlik Körfezini kapalı bir havza haline sokmuştur. Dağların arasında suların oyduğu derin vadilerle çökme neticesinde meydana gelen çukurlar pek çoktur.

Volkanik kütlelerin mevcudiyeti vaktiyle bu arazinin bir indifa sahası olduğunu göstermektedir.Yer kabuğunun yerleşmediği şimdi bile bol yağmurlardan sonra meydana gelen kaymalardan görmek mümkündür.
Samanlı dağlarının Gemlik körfezine bakan yamaçları tatlı eğimlerle birplatformu teşkil eden sıra dağlardan ayrılan bu kollar ise kıyıya kadar dik bir şekilde inerek kıyının düzgün manzarasını sivri burunlar halinde bozmuştur.(Bunlardan,Göztepe burnu,Kapaklı Burnu,Sarı Burun,Manastır Burnu en önemlileridir.)Armutlu bucağı batısına kadar devamlı bir alçalma ile inen samanlı dağları Bozburnunun dik kayalıklarını teşkil ederek denize kadar 6 millerde tekrar denizin yüzüne çıkarak imralı adasını meydana getirir.

Gemlikin kurulduğu nokta denize dikey inen az yükseklikte bir sırtla bunun yamaçları ve denizin çekilmesinden meydana gelen dar kıyı düzlüklerinden ibarettir.ilçenin kıyıları eski kayıkhane Burnundaki kayalık çıkıntılar bir tarafa bırakılacak olursa tamamiyle düzdür.Pek derin olmayan kıyılar derelerin taşıdığı molozlarla devamlı sığlaşmaktadır.

Gemlik körfezi umumiyetle sakin ve dalgasızdır.Doğudan batıya uzunluğu 35 Km.Güneyden kuzeye en geniş yeri 10-15 km.olan körfez daima sakin olmasını sağlayan karşılıklı iki burundur.(Tuzla ve Kapaklı burunları)her iki sahilde birbirine cephe alan bu burunlar körfezi bir kıskaç içine almış gibidir.Körfez bu kıskaçlar arasında adete bir havuza benzer.Körfez sularının sığ 1-10 m.derin kısımları ise 100-150 m.arasındadır.İlçenin eski adı kilyos olduğu için körfeze eskiden kilyos denirdi. Körfezin bir adıda incir limanıydı.

Asırlarca birçok ulusların gemilerine sığınak olan bu şirin körfez bu günde sessiz isuları ile bakanların gözlerini okşamaktan geri kalmamaktadır.

TARIM:

Ekonomik yapıyı oluşturan ana yapı tarımdır.Bu sektör içinde yer alan önemli ekonomik dilim zeytinciliktir.Gemlik zeytini Ülkemizin en iyi,en kaliteli siyah sofralık zeytinlerin elde edildiği Gemlik çeşididir. Yıllık zeytin üretimimiz 35 Bin ton civarında olup zeytin ağaç sayımız 2.300.000.dir.

SANAYİ:

İlçemizda Sanayi 1935 yılında Celal Bayarın temelini attağı ve 1938 yılında Atatürk tarafından açılışı yapılıp üretime geçen Sungipek ve Viskon mamülleri Sanayi fabrikasıdır.Bunu Zeytinyağı ve Sabun fabrikalarının açılışları izlemiştir.İlçemizde Türkiye genelinde 5 Büyük Sanayi tesisinin yanında 100e yakında Sanayi tesisi bulunmaktadır.

TURİZM:

Gemlik 1.derecede turistik hüviyete haiz bir ilçedir.Gemlik körfezi Marmaranın bir plaj,yaz eğlenceleri ve dinlenme sitesi olmaktadır. Küçükkumla, Büyükkumla, Karacaali köylerindeki dinlenme evlerinde Turistik otel,kamplar ve pansiyonlara gelen turistleri ağırlamaktadır.Bu köylere kara ve deniz yolu ile gidilebilir.Gemlik Bursaya 30 Km. Yalovaya 40 Km mesafededir

Download Premium WordPress Themes Free
Download WordPress Themes
Download WordPress Themes
Download Nulled WordPress Themes
free download udemy paid course
download redmi firmware
Free Download WordPress Themes
ZG93bmxvYWQgbHluZGEgY291cnNlIGZyZWU=
05 Nisan 2018 tarihinde eklenmiş ve kez okunmuş.

YORUMLAR

Gemlik
×
Size nasıl yardımcı olabilirim?